advertentie

Hoe ga je ermee om?

Tandheelkundig instrumentarium

| Olaf Westening | Algemeen

In de praktijk gebruiken we veel verschillende instrumenten die scherp moeten zijn om het beste resultaat te behalen tijdens een behandeling. Gebruik en reiniging hebben echter effect op de kwaliteit en levensduur van een instrument. Goed onderhoud en slijpen is dan essentieel.

Tandheelkundige instrumenten moeten volgens bepaalde richtlijnen worden gereinigd (desinfectie, sterilisatie). Deze reinigingsprocessen hebben echter effect op de kwaliteit en levensduur van een instrument. Zo worden scherpe instrumenten als scalers en curettes hierdoor sneller bot. Maar verliezen ze ook scherpte wanneer ze los in een desinfectiebak worden geplaatst en de metalen tegen elkaar komen. Dit geldt ook voor instrumenten die te lang in een desinfectie vloeistof liggen, waardoor het metaal wordt aangetast. Let in dit geval goed op wat de fabrikant van een desinfectie vloeistof voor instrumentarium voorschrijft over de contacttijd. Vaak is dit zeven minuten in een desinfectie bak en vijf minuten in een ultrasoon trilbad.

Slijpen

Als scalers en curettes minder scherp zijn geworden door de reinigingsprocessen, en uiteraard door ermee te werken, dan moeten ze worden geslepen. Dat werkt immers veel prettiger. Echter is slijpen niet altijd mogelijk en afhankelijk van het materiaal waarvan ze zijn vervaardigd. Er bestaan voor scalers en curettes drie verschillende staalsoorten:

  • Gehard staal met coating: de coating houdt het instrument langer scherp, maar mag niet worden geslepen. Doe je dat wel dan is de kans groot dat je worteloppervlakken beschadigt. Gecoate, hardstalen instrumenten blijven ongeveer 3 maanden scherp.
  • Gehard staal zonder coating: Omdat er geen coating aanwezig is, mag je deze wel slijpen. Niet gecoate, hardstalen instrumenten blijven ongeveer 3 maanden scherp.
  • Normaal staal: Wordt wat sneller bot en zal regelmatiger moeten worden geslepen. Normaal stalen instrumenten verliezen de scherpte na een paar weken.

 De informatie over het instrument, zoals staalsoort, productiedatum en land van herkomst, staat er meestal op vermeld. Dit is nuttig bij het onderhoud, maar ook handig voor eventuele garantie claims.

 Scherpe instrumenten werken prettiger

In een tandheelkundige praktijk komen, naast scalers en curettes, nog meer instrumenten voor die prettiger werken als ze scherp zijn. De behandelaar hoeft immers veel minder kracht uit te oefenen op het instrument. Een onscherp instrument kan zelfs breken, omdat er teveel kracht op wordt uitgeoefend. Zorg dan ook dat ze goed zijn geslepen. Voor de meeste instrumenten kun je dat gemakkelijk zelf doen in de praktijk, maar er bestaan ook slijpservices en de fabrikant van een instrument kan het ook verzorgen.

 De instrumenten die kunnen worden geslepen zijn:

  • Excavatoren 
  • Luxatoren     
  • Furcatie Files 
  • (Hecht) Scharen 
  • Raspatorium
  • Bot curettes 
  • Scalers en curettes
  • Glazuurmessen, carvers
  • Ortho Cutters

Voor elk instrument is er een speciale slijpsteen. Belangrijk hierbij is dat je een instrument altijd slijpt na een desinfectie proces! Het instrument is dan schoon en kan na het slijpen nog worden gesteriliseerd, zodat het bij de volgende patiënt steriel en scherp is.

Onderhoud Instrumenten

Het is belangrijk om scharnierend instrumentarium zoals ortho tangen, extractie tangen, knabbeltangen, scharen en naaldvoerders in een open positie te (thermo) desinfecteren en steriliseren. Vuilresten kunnen op deze manier veel beter worden verwijderd. Tevens is het van belang om de scharnierende instrumenten te oliën, zodat het instrument soepel blijft bewegen en alle vuilresten tussen het scharnierpunt verdwijnen.

Kijk na een behandeling altijd of er geen cementresten aan de composiet instrumenten zitten. Deze moeten worden verwijderd voor het desinfectie en sterilisatieproces, voor het uitgehard is. De cement resten zijn erg lastig te verwijderen van een instrument na een sterilisatieproces.
Maak de cementresten niet met een staalborstel schoon. Dan ontstaan er krassen op het metaal waardoor composiet te veel blijft plakken aan het instrument.

advertentie

Specialisme

Olaf Westening

Olaf Westening is als Country Manager Nederland, Denemarken, Aruba, Bonnaire & Curacao verantwoordelijk voor het tandheelkundig instrumentarium van fabrikant Hu-Friedy Mfg. Co.,LLC. Als gastdocent geeft hij slijpcursussen aan de opleidingen tandheelkunde en mondhygiëne.

WEBDESIGN LEVIN DEN BOER | LDB PRODUCTION | COPYRIGHT © DENTISTA | 2019